Chẳm chéo - món chấm đậm hương vị Tây Bắc

08:14 15/03/2015 GMT+7

Chẳm chéo (chẩm chéo) có vị cay của ớt, thơm của mắc khén dùng để chấm xôi, các món luộc, đồ nướng hay các loại quả chua như nhót, mận, xoài.

Làm mắm tép ngon đúng kiểu miền Tây

Biến tấu với bánh xèo mè đen

 

Chẳm chéo - món chấm đậm hương vị Tây Bắc

Vị đậm đà cay thơm của chẳm chéo sẽ khiến bạn chẳng thể quên. Ảnh: hoabanfood.

 

Chẳm chéo là món chấm không thể thiếu được trong các bữa ăn bình thường cũng như khi đãi khách của người Thái ở Tây Bắc, vừa là món ăn dân dã lại vừa là món đặc sản núi rừng.

Chẳm chéo dùng để chấm xôi, các món luộc, đồ nướng và các món rau sống. Chẳm chéo cũng phù hợp để chấm các loại quả chua (nhót, mận, xoài xanh) là món ăn vặt khoái khẩu của các chị em. Vì vậy mà người Thái có rất nhiều cách chế biến chẳm chéo để phù hợp với từng món ăn trên mâm cơm. Nguyên liệu chính của chẳm chéo là: ớt, muối, mắc khén, tỏi, mì chính. Ngoài ra còn có các loại rau thơm, xả, gừng… tùy theo mục đích sử dụng.

Cách chế biến chẳm chéo cơ bản:

Ớt khô hoặc tươi đem nướng lên cho thơm và giòn để lấy vị cay, tỏi và mắc khén để lấy vị thơm, 4 thứ giã chung với muối và mì chính là có thể cho ta một bát chéo cơ bản. (Mắc khén là quả gia vị gần như kiểu hạt tiêu, của người Thái. Mùi rất thơm, ăn cũng có vị cay, nhưng là cay the và tê đầu lưỡi).

 


Chẳm chéo - món chấm đậm hương vị Tây Bắc
 

Món chẳm chéo với các nguyên liệu đặc trưng của núi rừng Tây Bắc. Ảnh: hoabanfood.

 

Từ bát chẳm chéo cơ bản này, người ta có thể chế ra được nhiều loại chéo khác:

  • Chéo pà (chéo cá): Bắt vài con cá suối nhỏ đem nướng vàng, rồi đem giã nhuyễn với bát chéo cơ bản, ta sẽ được chéo pà, một loại chéo để chấm măng tre, măng vầu và rau luộc.
  • Chéo tắp cáy (chéo gan gà): Gan gà hoặc gan vịt đã luộc chín, nướng qua cho thơm, thái thêm chút lá chanh rồi đem giã với chéo cơ bản sẽ được chéo tắp cáy. Thêm một chút nước luộc gà, vịt, đánh lên cho nhuyễn là được.
  • Chéo nặm xổm (chéo nước chua): Vừng trắng đem rang vàng, thơm, giã thành bột, cá nướng thơm giã nhỏ mịn, đem trộn với chéo cơ bản, chút nước măng chua vừa đủ độ, dùng để chấm rau cải non. Lưu ý, món chéo này kỵ với mắc khén.
  • Chéo pịa: Chéo này lấy từ thứ nước đăng đắng ở ruột non con trâu. Đem pịa chưng lên (khi chưng phải bỏ miếng thịt trâu nhỏ vào để tạo thêm mùi vị riêng có). Chưng xong, đem trộn với chéo cơ bản, thêm chút lá chanh. Chéo pịa dùng để chấm thịt trâu luộc, hấp hoặc nướng, ta sẽ cảm nhận một vị đăng đắng, ngọt ngọt, bùi bùi.
  • Chéo mak có: Mak có là một loại quả có vị chua chát. Dùng dao xắt lấy một phần thịt của mak có, rồi đem giã chung với chéo cơ bản (không có mak khén). Rau má đem về rửa sạch, chấm món này ta sẽ cho ta cảm nhận vị chua chua, đăng đắng, chát chát, ngọt ngọt nhè nhẹ.
  • Chéo non đíp: Non đíp là loại ớt chỉ thiên tươi, dùng để chấm phăck nhả hút (cỏ mần trầu). Ớt chỉ thiên không nướng mà đem giã cùng muối, tỏi, mì chính. Mần trầu non kiếm về rửa sạch, để ráo nước, khi chấm với chéo này sẽ cho ta vị cay, ngọt, giòn và mát.
  • Chéo sắc chaư (chéo củ sả): Thái củ sả ra rồi giã cho nhuyễn, thêm ít lá chanh rồi trộn với chéo cơ bản, chắt thêm chút nước, dùng để chấm lá sắn non, lá vả đồ, ăn có vị cay, thơm, chát.
  • Chéo hòm pẻn (chéo rau mùi): Rau mùi giã nhỏ rồi trộn với chéo cơ bản, dùng để chấm rau cải đồ và thịt lợn ba chỉ luộc.
  • Chéo khá (chéo riềng): Thái riềng thành từng lát mỏng, đem giã nhỏ, thêm chút lá chanh rồi trộn với chéo cơ bản. Chéo khá dùng để chấm măng đắng đồ, nướng hoặc luộc. Khi ăn măng đắng, nên ăn ghém với một số loại lá: phăck đứa, phăck chưa khàu, phăck tắp cáy... là thứ lá có vị chát, khi ăn với măng đắng sẽ thêm vị bùi. Khi ăn, lấy lá cuốn quanh măng rồi chấm chéo khá.
  • Chéo thúa nâu (chéo đậu tương lên men): Hạt đỗ ngâm, rửa sạch rồi luộc mềm, đem đãi bỏ vỏ, để róc nước rồi gói lá để lên gác bếp cho lên men. Khi có mùi đặc trưng, đem giã, khi giã cho muối, ớt để hãm mùi, rồi nặn thành bánh đem phơi trên cái nia, phía dưới có lót lá cà. Khi khô, bỏ lên gác bếp ăn dần. Lúc chế biến, người ta nướng trên than (tau lướt) cho vàng thơm rồi giã nhuyễn với chéo cơ bản. Chéo thúa nâu dùng để chấm thịt gà, thịt lợn sữa hoặc măng. Mùi rất đặc trưng và hợp khẩu vị.


Chẳm chéo - món chấm đậm hương vị Tây Bắc
 

Hiện nay trên thị trường có bán cả các hộp chẳm chéo khô để bạn có thể về tự pha chế theo ý thích.

 

Tất cả các món chéo trên được truyền trong dân gian Thái tự bao đời, những gia vị đủ để như một liều thuốc, dù người ăn, ăn những thức ăn sống hoặc tái, hoặc nướng chín tới cũng không làm đau bụng... Khi chưa ăn, tập ăn rồi sẽ quen, ăn rồi sẽ cảm thấy như không thể thiếu. Và, chẳm chéo mãi là món không thể thiếu trong mâm cơm ăn của người Thái Tây Bắc.

 
Nhận xét và thảo luận
 
Captcha
Refesh
Bấm vào nút bên cạnh để làm mới
 
 
 
Tuy chỉ là các quán ăn vỉa hè, nhưng các địa chỉ dưới đây luôn tấp nập khách ra vào thường xuyên bởi mỗi món ăn của họ chứa đựng những bí quyết, công thức riêng khiến khách hàng mê mẩn.
Nếu bạn đang sống tại Hồ Chí Minh hoặc có dịp ghé đến đây, bạn có "tâm hồn" ăn uống, đặc biệt "nghiện" món súp cua, bạn không biết ở đâu có súp ngon thì bài viết này đúng ý bạn rồi đấy! Thỉnh thoảng ghé qua những địa điểm này để thưởng thức một ly súp cua ngon nhé!

Vũng Tàu có những bãi tắm đẹp, nhiều địa điểm tham quan nổi tiếng mà còn có nhiều địa điểm ăn uống nhất định bạn phải ghé qua.   

Bất kì nơi nào cũng có những địa điểm để bạn ăn chơi thoả thích. Cùng nghía xem bạn đã ghé những quán ăn vặt dưới dây chưa nhé.

Nếu bạn yêu thích biển, muốn được ngồi tận hưởng cảm giác của từng con sóng vỗ vào bờ cùng thưởng thức món ghẹ hấp bia hấp dẫn thì đến với thành phố Vũng Tàu.
Đến với Malaysia bạn không những được thưởng lãm cảnh đẹp của một đất nước đa dạng về văn hóa mà còn được thưởng thức rất nhiều món ăn hấp dẫn.
 
Lo lắng cho da mặt mỗi ngày bị nám càng nhiều và sẫm màu hơn nhưng kì thực bạn không biết đâu mới là nguyên nhân thực sự gây nám cho bạn?
Các nàng có dịp “tung hoành” tạo ngay cho mình những kiểu tóc vừa cá tính vừa điệu đà xuống phố cùng chúng bạn.
Ngày Tết đã cận kề, chỉ còn một tháng nữa thôi. Nếu bạn đang lo ngại về làn da bị nám của mình và tìm kiếm cách trị nám trắng da nhanh nhất thì đọc ngay các thông tin cực SỐC dưới đây! Còn chần chờ gì nữa mà không tham gia ngay chương trình ưu đãi đặc biệt, duy nhất trong năm này để vừa có da xinh đón Tết, lại vừa nhận được quà khuyến mãi lên đến hơn 600K!
 
Lên thực đơn bữa sáng đầy dinh dưỡng để giảm cân hiệu quả Nhịn ăn sáng, hay ăn ít hoàn toàn không thể giúp bạn giảm cân, ngược lại một bữa sáng dinh dưỡng lại giúp bạn giảm cân nhanh chóng, hiệu quả. Hãy cùng tham khảo thực đơn bữa ăn sáng dưới đây:
Mỡ “bốc hơi” nhanh chóng nhờ 4 thức uống này vào buổi trưa Chỉ cần uống cốc nước này vào buổi trưa, mỡ thừa dày bao nhiêu cũng biến mất chỉ sau 1 tuần mà chẳng cần ăn kiêng, thể dục.
 
Mẹo tăng cân bằng trứng gà Bạn đang muốn tăng cân? Bạn đang không biết ăn món gì? Bạn có từng thử qua các loại trứng chưa? Nếu chưa thì hãy cùng tìm hiểu một vài bí quyết tăng cân bằng trứng gà đơn giản ngay tại nhà nhé.
Cách tập thể thao đúng để tăng cân nhanh hơn Bạn đang băn khoăn về cân nặng của mình, bạn không muốn thân hình gầy gò làm mình mất tự tin thêm nữa. Bạn đang áp dụng rất nhiều phương pháp giúp tăng cân nhưng dường như chúng đều không hiệu quả, bạn có biết tại sao không??? Hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu phương pháp tập luyện đúng cách để bạn có được những kết quả tốt nhất từ việc luyện tập mang lại nhé.
3 món cháo giúp bé tăng cân vù vù Việc chăm con nhìn sơ rất đơn giản nhưng chỉ khi đã là mẹ thì mới biết được nó khó đến dường nào. Thấu hiểu nỗi lo cân nặng của các mẹ bỉm sữa, hôm nay chúng ta sẽ cùng đưa các món cháo bổ dưỡng nhất vào thực đơn cho bé, để bé phát triển một cách tối ưu nhất nhé.
 
Tăng chiều cao, đó có phải là mơ ước của con bạn? Bạn muốn giảm cân? Bạn muốn tăng cân? Bạn nghĩ mình có thể thực hiện được đúng không? Nhưng nếu bạn muốn tăng chiều cao thì sao? Bạn nghĩ điều đó là không thể.
Sài Gòn thất thủ - con bạn liệu có thể  chống đỡ với chiều cao như thế không? “Sài Gòn thất thủ” chính là từ khóa được tìm kiếm nhiều nhất trong thời gian vừa qua. Những trận mưa lớn đã khiến giao thông bị tê liệt, hàng hóa bị hư hỏng, người dân gần như phải đánh vật với việc đi lại, đặc biệt là các em học sinh khi đi học về.
Vất vả trong việc tăng chiều cao cho trẻ Bạn đã chăm sóc con rất tốt và đủ đầy nhưng bạn tự hỏi tại sao chúng vẫn chưa chịu “lớn”? Bạn đang băn khoăn liệu sau này chúng có đạt chiều cao chuẩn hay không? Bạn lại càng lo sợ nếu chúng tiếp tục giống bố mẹ chúng? Bạn cuống quít, bạn đang tìm đủ mọi cách để tăng chiều cao cho trẻ nhưng chưa hiệu quả.
 
 
 
 
 
Thưởng thức những miếng bánh ngọt ngào trong nền nhạc du dương nơi tiệm bánh nhỏ cùng bạn bè trong những ngày cuối tuần là một sự lựa chọn tuyệt vời.
Ngày hôm nay phunukieuviet sẽ hướng dẫn cho các bạn cách làm gỏi cuốn theo phong cách Bắc - Trung – Nam hấp dẫn.
Cơm gà xối mỡ là món ăn dân giã và rất đỗi quen thuộc với người Sài Gòn. Tìm đâu một địa chỉ cơm gà xối mỡ vừa ngon lại vừa rẻ.
Thực phẩm tự nhiên và cách chế biến thức ăn ít dầu mỡ là sự lựa chọn tốt nhất cho những ngày oi bức. Phụ Nữ Kiều Việt giới thiệu đến độc giả 2 món ngon mát của đầu bếp Tô Ánh Nguyệt.